Gibraltar-akkoord na de brexit: wat het betekent voor Spanje en het Verenigd Koninkrijk

Het “laatste grote onopgeloste vraagstuk van de brexit” lijkt te zijn opgelost.

Op 11 juni sloot de Britse regering eindelijk een post-brexitakkoord met de Europese Unie (EU) over de status van Gibraltar. Sinds het Verenigd Koninkrijk in 2020 de EU verliet, liepen er onafgebroken gesprekken over de regels voor de grens tussen Spanje en het Britse overzeese gebiedsdeel.

Met het nieuwe akkoord zouden controles op personen en goederen die de grens tussen Spanje en Gibraltar oversteken niet langer nodig zijn.

Wat houdt het Gibraltar-akkoord met de EU in?

Volgens een officiële verklaring van de Britse regering is het belangrijkste doel van het akkoord ‘de toekomstige welvaart van de hele regio veilig te stellen. Dat gebeurt door alle fysieke barrières, controles en toezicht op personen en goederen die tussen Spanje en Gibraltar circuleren weg te nemen, met behoud van het Schengengebied, de interne markt van de EU en de douane-unie.’

Voor reizigers die op de luchthaven van Gibraltar aankomen, worden de paspoortcontroles uitgevoerd door Gibraltarese en Spaanse ambtenaren. Britse reizigers kunnen daarna zonder verdere controles doorreizen naar Spanje en de vrije reiszone van de EU.

Het nieuwe akkoord lijkt op het systeem van de Eurostar op station St Pancras in Londen. Reizigers passeren daar zowel de Britse als de Franse paspoortcontrole voordat ze in de internationale trein stappen.

Wat zijn de belangrijkste punten van het nieuwe akkoord?

• Vlot grensverkeer – Een van de hoofddoelen van het akkoord is het wegnemen van de barrières die mensen beperken bij het oversteken van de grens tussen Gibraltar en Spanje. Het vlotte grensverkeer is gunstig voor de duizenden mensen die bij het grensovergangspunt dagelijks door de paspoortcontrole moesten op weg naar hun werk.
  
• Integratie in het Schengengebied –Gibraltar krijgt nu regelingen die een vergelijkbaar vrij verkeer mogelijk maken als in de paspoortvrije Schengenzone van de EU. Gibraltar wordt verantwoordelijk voor de uitvoering van zijn eigen immigratieregels, terwijl Spaanse ambtenaren verantwoordelijk zijn voor de Schengenregels.
  
• Bescherming van de soevereiniteit – Het akkoord bevat een uitdrukkelijke bepaling dat deze wijziging in het personenverkeer geen invloed heeft op de Britse soevereiniteit over Gibraltar. Het Verenigd Koninkrijk behoudt volledige operationele autonomie over de militaire faciliteiten in Gibraltar.
  
• Goederen en douane – Het akkoord is gericht op minder controles, voor een soepelere goederenstroom en zonder vertragingen aan de grens.
  
• Visa en vergunningen – Er zijn nu regelingen voor visa en vergunningen, en er is een nauwe samenwerking tussen politie en wetshandhavingsinstanties.
  
• Economische welvaart – Tot slot is het nieuwe akkoord bedoeld om de toekomstige welvaart van de regio veilig te stellen door barrières weg te nemen en zo economisch en sociaal partnerschap te bevorderen. Er is ook een financieel mechanisme afgesproken ter ondersteuning van opleiding en werkgelegenheid in Gibraltar.

Waarom duurde het zo lang?

Het heeft vijf jaar geduurd om deze kwestie tussen het Verenigd Koninkrijk, Spanje en de EU op te lossen. Maar waarom eigenlijk?

De status van Gibraltar is sinds de brexit in 2020 een belangrijk vraagstuk. Elke dag steken zo’n 15.000 mensen de grens tussen Spanje en Gibraltar over. Momenteel kunnen inwoners van Gibraltar de grens oversteken met hun verblijfskaart en hoeft hun paspoort niet te worden afgestempeld. Spaanse burgers kunnen oversteken met een door de overheid uitgegeven identiteitskaart.

Er waren zorgen dat de invoering van het Entry/Exit System van de EU eind 2025 dit zou verstoren en tot enorme vertragingen zou leiden.

Hoe reageren de leiders?

De Britse minister van Buitenlandse Zaken, David Lammy, zei: “Deze regering heeft van de vorige regering een situatie geërfd waarin de economie en de manier van leven van Gibraltar onder druk stonden.”

Ook Fabian Picardo, de Chief Minister van Gibraltar, verwelkomde het akkoord. 

“Ik heb tijdens deze onderhandelingen nauw samengewerkt met de Britse regering om het akkoord te bereiken dat Gibraltar wil en nodig heeft – een akkoord dat toekomstige generaties Britse Gibraltarezen beschermt en op geen enkele manier afbreuk doet aan onze Britse soevereiniteit”, zei hij.

Volgens Downing Street waren de Britse premier Sir Keir Starmer en de Spaanse premier Pedro Sánchez het in een telefoongesprek met elkaar eens dat het akkoord “belangrijke kansen biedt om de betrekkingen tussen het Verenigd Koninkrijk en Spanje te versterken”.

Neem contact op met Bromley Estates Marbella

Bij Bromley Estates Marbella blijven we graag op de hoogte van het laatste nieuws over de zuidkust van Spanje.

We werken al vele jaren aan de Costa del Sol en helpen mensen hun droomhuis te vinden in Marbella en daarbuiten. We kennen de vele juridische complexiteiten en regels van de regio – en we houden veranderingen altijd nauwlettend in de gaten.

Wilt u op de hoogte blijven? Lees dan verder in onze informatieve blogs. Wilt u meer weten over de woningen die wij te koop hebben, neem dan vandaag nog contact met ons op door te bellen naar +34 952 939 460.